Er zijn verschillende vormen van acupunctuur. Bij alle vormen worden dunne naaldjes in de huid geprikt. Het plaatsen van deze naaldjes is meestal niet pijnlijk. Na het plaatsen moeten de naaldjes ongeveer 20-30 minuten blijven zitten. Soms (bijvoorbeeld bij ooracupunctuur) blijven de naaldjes langere tijd op hun plaats. 

 

Volgens de traditionele Chinese acupunctuur, die onderdeel uitmaakt van de traditionele Chinese geneeskunde, worden gezondheidsproblemen gezien als een verstoring van het natuurlijk evenwicht van het organisme.  

Het ongestoord stromen van de levensenergie (Qi) is erg belangrijk. Als de Qi niet goed kan stromen kunnen lichaam en geest uit balans raken.

Door het prikken van dunne naaldjes op specifieke acupunctuurpunten kan de verstoorde balans worden hersteld. 

 

In de theorie achter de segmentale acupunctuur wordt groot belang gehecht aan de gemeenschappelijke embryologische oorsprong van diverse structuren in het lichaam. Spieren en gewrichten die deel uitmaken van een bepaald segment, kunnen via het autonome zenuwstelsel worden beinvloed door het aanprikken van punten in het huidgebied dat van oorsprong deel uitmaakt van datzelfde segment. 

 

Ander vormen van acupunctuur gaan uit van een representatie van het gehele lichaam op één bepaald onderdeel van het lichaam. Een voorbeeld hiervan is ooracupunctuur.